Türkiye’nin en tanınmış Sümerologlarından biri olan Muazzez İlmiye Çığ, kimileri tarafından Cumhuriyet kadını kimliğiyle yüceltilirken kimileri tarafından ise abartılmış bir figür olarak eleştiriliyor. Peki gerçek ne?

Çığ’ın Sümer uygarlığı üzerine yaptığı çalışmalar ve bu alanda ürettiği yayınlar takdire şayan olsa da onu bir dünyaca ünlü bilim insanı olarak anmanın ne kadar doğru olduğu tartışma konusu oluyor. Öne sürülen iddiaların arasında Çığ’ın akademik derinliğinin sınırlarının yanı sıra dine ve özellikle İslam’a karşı duruşunun toplumdaki yansımaları da bulunuyor.

Öncelikle Türkiye gibi kadınların bilimdeki temsiliyetinin düşük olduğu ülkede Sümer uygarlığı gibi ekonomik ya da politik getirisi olmayan bir alanda çalışmalar yürütmek başlı başına büyük başarıdır. Çığ’ın bu yönüyle bilim dünyasına katkısı arkeoloji, sanat tarihi ve eski çağ uygarlıkları bağlamında değerli bir miras olarak değerlendirilmelidir.

Muazzez İlmiye Çığ Hakkında Çarpıcı İddialar

Öte yandan, Çığ’ın ismi sadece akademik başarılarıyla değil bazı tartışmalı konularla da anılıyor. Örneğin kardeşiyle birlikte kurduğu HZİ Nöropsikiyatri Vakfı’nın iddialı çalışmaları ve bu vakfın geçmişte insan haklarına aykırı bazı uygulamalara karıştığı yönündeki eleştiriler Çığ’ın mirasının gölgelenmesine neden olabiliyor. Ayrıca dine karşı zaman zaman sert ifadeler kullanan figür olması özellikle muhafazakâr kesimlerde onun itibarı üzerinde farklı yorumlara yol açıyor.

Muazzez İlmiye Çığ, gerek Sümer uygarlığıyla ilgili popülerleşmiş kitapları gerekse uzun ömrü boyunca kadın haklarına yönelik duruşuyla dikkat çekmiştir. Ancak onun dünyaca ünlü Sümerolog olduğu iddiası daha çok Türkiye kamuoyunda yaratılan algının sonucudur.

Çığ Türkiye Medyasında Nasıl Değerlendiriliyor?

Türkiye medyasındaki değerlendirmelere bakıldığında Çığ’a atfedilen ün, genellikle Cumhuriyet Kadını kimliği ve Sümeroloji alanındaki katkıları üzerinden abartılı bir şekilde yükseltilmiş. Ancak bu yorumlar gerçek bilimsel başarılarla örtüşmeyebilir. Çığ önemli araştırmacı olmakla birlikte adının dünya çapında tanınan Sümerologlar arasında anılmadığı bir gerçektir. Çığ'ın çalışmaları özellikle Sümer Uygarlığı üzerine önemli katkılar sunsa da bu alandaki en tanınmış isimlerle karşılaştırıldığında uluslararası düzeyde etkisi sınırlı kalıyor.